მეხსიერების ჩიპები დეფიციტშია - TBC Capital დარგის გლობალურ გამოწვევებზე
მაშინ, როცა ტექნოლოგიური სექტორის აქციები თავისუფალ ვარდნაშია, მეხსიერების ჩიპების მწარმოებლების – Samsung, Sandisk და Micron – ღირებულება ასტრონომიული სიჩქარით იზრდება. როგორც თიბისი კაპიტალის მიერ მომზადებულ პუბლიკაციაშია აღნიშნული, ამის მთავარი კატალიზატორი ხელოვნური ინტელექტის ბუმია.
ტექნოლოგიური გიგანტები – Google, Amazon და OpenAl აქტიურად აშენებენ უზარმაზარ მონაცემთა ცენტრებს Al პროგრამებისა და მოდელების სამართავად.
„პროგნოზების თანახმად, მხოლოდ 2026 წელს ამ ინფრასტრუქტურაზე 600 მილიარდ დოლარზე მეტი დაიხარჯება. ამ სისტემებს კოლოსალური მოცულობის, სპეციალიზებული და მაღალსიჩქარიანი მეხსიერების პროცესორები ესაჭიროებათ; შედარებისთვის, ერთ Al სერვერს იმდენივე მეხსიერება სჭირდება, რამდენიც ათას ფლაგმანურ სმარტფონს, დიდი მონაცემთა ცენტრები კი ხშირად 100,000-ზე მეტ სერვერს მოიცავს.
უპრეცედენტო მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად ჩიპების მწარმოებლებმა საწარმოო ხაზები სრულად გადააწყვეს. პრიორიტეტი ახლა Al-სთვის განკუთვნილი სპეციალური მეხსიერებაა, რამაც სტანდარტული ლეპტოპებისა და ტელეფონების კომპონენტებზე მწვავე დეფიციტი შექმნა. მიწოდების სიმცირემ ფასების შოკური ზრდა გამოიწვია — ზოგიერთ შემთხვევაში ღირებულება ერთ თვეში 75%–ით გაიზარდა. ბაზარზე შექმნილ ვითარებას ანალიტიკოსები უკვე „RAM-მაგედონს“ (RAMmageddon) უწოდებენ.
Apple-ისა და Sony-სთვის, რომელთაც სმარტფონებისა და კონსოლების თვითღირებულება ეზრდებათ, ეს მოგების მარჟის შემცირებას ნიშნავს. სამაგიეროდ, ჩიპების მწარმოებლები რეკორდულ მოგებას ნახულობენ. მოსალოდნელია, რომ ეს ტენდენცია შენარჩუნდება, რადგან მიწოდების გასაზრდელად საჭირო ახალი ქარხნების მშენებლობას წლები სჭირდება. მოცემულ მომენტში ძალაუფლება იმ კომპანიების ხელშია, რომლებიც Al რევოლუციისთვის საჭირო ფუნდამენტურ „სამშენებლო ბლოკებს“ აწარმოებენ“, - აღნიშნულია თიბისი კაპიტალის მიერ მომზადებულ პუბლიკაციაში.
სხვა სიახლეები
მსოფლიო ბანკის მხარდაჭერით უზბეკეთი $100 მილიონიანი დაფინანსებით ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემების მოდერნიზაციასა და სამუშაო ადგილების ზრდის ხელშეწყობას გეგმავს
05.11.2026.14:00
მსოფლიო ბანკის აღმასრულებელ დირექტორთა საბჭომ დაამტკიცა 100 მილიონი აშშ დოლარის სესხი, რომელიც უზბეკეთს ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემის ეფექტიანობისა და საიმედოობის გაზრდაში დაეხმარება. პროექტის ფარგლებში მოდერნიზებული ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურის ექსპლუატაციაში შესვლიდან ხუთი წლის განმავლობაში მოსალოდნელია დაახლოებით 11 700 დამატებითი და უფრო ხარისხიანი სამუშაო ადგილის შექმნის ხელშეწყობა.
ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემების მოდერნიზაციის პროგრამა მიზნად ისახავს ელექტროქსელის შესაძლებლობების გაფართოებას, რათა მან შეძლოს განახლებადი ენერგიის უფრო დიდი მოცულობის მიღება და მისი შინამეურნეობებისა და ბიზნესისთვის მიწოდება.
მსოფლიო ბანკის ჯგუფი პროგრამას აზიის განვითარების ბანკთან (ADB) ერთად აფინანსებს, ორი ინსტიტუტის გლობალური სრული ურთიერთნდობის ჩარჩოს (Full Mutual Reliance Framework – FMRF) ფარგლებში. აღნიშნული მექანიზმი ითვალისწინებს პროგრამის მომზადებისა და ზედამხედველობის ერთიან მიდგომას, რაც მთავრობისთვის ტრანზაქციული ხარჯებისა და ადმინისტრაციული პროცედურების დუბლირების შემცირებას უზრუნველყოფს.
აზიის განვითარების ბანკმა უზბეკეთის მთავრობისთვის 200 მილიონი აშშ დოლარის სესხი 2026 წლის 30 სექტემბერს დაამტკიცა. მსოფლიო ბანკის ჯგუფის მიერ გამოყოფილ 100 მილიონ აშშ დოლართან და უზბეკეთის მთავრობის ბიუჯეტიდან გათვალისწინებულ 71 მილიონ აშშ დოლართან ერთად, პროგრამის დაფინანსების საერთო მოცულობა 371 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენს.
უზბეკეთი 2030 წლისთვის განახლებადი ენერგიის გენერაციის სიმძლავრის 25 გიგავატამდე გაზრდას გეგმავს, რაც უფრო ძლიერი და თანამედროვე ელექტროენერგეტიკული ქსელის განვითარებას მოითხოვს.
ქვეყნის ელექტროენერგიის გამანაწილებელი ქსელის მნიშვნელოვანი ნაწილი ათწლეულების წინ აშენდა, ხოლო მრავალი ქვესადგური გადატვირთულია, რაც იწვევს ელექტროენერგიის დანაკარგებსა და მიწოდების შეფერხებებს. აღნიშნული პრობლემები გავლენას ახდენს შინამეურნეობებზე, ბიზნესზე, სკოლებსა და სამედიცინო დაწესებულებებზე.
ეკონომიკის სწრაფი ზრდის ფონზე ელექტროენერგიაზე მოთხოვნის მატება ქსელის მოდერნიზაციას ქვეყნის ერთ-ერთ პრიორიტეტად აქცევს.
პროგრამას განახორციელებს სააქციო საზოგადოება „უზბეკეთის ეროვნული ელექტროქსელი“ (National Electric Grid of Uzbekistan – NEGU).
პროგრამა ითვალისწინებს ქვეყნის მასშტაბით 60 მნიშვნელოვანი ელექტროქვესადგურის მოდერნიზაციასა და ციფრულ ტრანსფორმაციას, რაც ხელს შეუწყობს ელექტროენერგიის დანაკარგების შემცირებასა და ელექტრომომარაგების საიმედოობის გაუმჯობესებას.