ekalata.gov.ge -ს პორტალს პირველივე დღეს 20 000-ზე მეტი უნიკალური ვიზიტორი ჰყავდა - ირაკლი ლექვინაძე
ekalata.gov.ge -ს პორტალს პირველივე დღეს 20 000-ზე მეტი უნიკალური ვიზიტორი ჰყავდა - ირაკლი ლექვინაძე, - ამის შესახებ გადაცემა „იმედის დილაში“, რუბრიკა Business Insider Georgia-ში სტუმრობისას, საქართველოს კონკურენციისა და მომხმარებლის დაცვის სააგენტოს თავმჯდომარემ ირაკლი ლექვინაძემ განაცხადა.
„ჩვენ გასულ კვირას მოვახდინეთ საინფორმაციო პორტალის ekalata.gov.ge-ის პრეზენტაცია. ეს არის საინფორმაციო პორტალი, რომელიც ერთ სივრცეში თავს უყრის საოჯახო კალათის ძირითად სასურსათო პროდუქტებზე იმ საუკეთესო შემოთავაზებებს, რომელიც საქართველოში მოქმედ სუპერმარკეტის ქსელებს გააჩნიათ თავიანთ ფიზიკურ სივრცეებში.
თქვენ იცით რომ საქართველოს პრემიერ- მინისტრის ინიციატივით და პარლამენტის სურსათის ფასების შემსწავლელი კომისიის დასკვნა იქნა მომზადებული, რომელმაც განსაზღვრა და შეაფასა FMCG სექტორი, განსაზღვრა მოკლევადიანი, გრძელვადიანი და საშუალოვადიანი მოქმედებები იმისთვის, რომ ზოგადად ფასწარმოქმნის ჯაჭვი იყოს უფრო ეფექტური და ღონისძიებები რომლებმაც მხარი უნდა დაუჭიროს კონკურენციას.
ამ მოკლევადიანი სტრატეგიის ნაწილი იყო რომ მაღაზიებმა და ქსელებმა დაიწყეს საკუთარ სივრცეებში ძირითად საბაზის, სასურსათო პროდუქტებზე მოქალაქეებისთვის შეთავაზება საუკეთესო შემოთავაზებების - ეს შეიძლება იყოს ფასდაკლება ან შეიძლება იყოს საუკეთესო ფასი, რომელიც მათ გააჩნიათ ქსელში. ხაზი მინდა გავუსვა შემოთავაზება გულისხმობს ფასდაკლებასაც და გულისხმობს ასევე ქსელში არსებულ საუკეთესო ფასსაც.
შემდგომ დღის წესრიგში დადგა და სააგენტოს დაევალა რომ ქსელებში არსებული შეთავაზებები მოხვედრილიყო ერთ საინფორმაციო ელექტრონულ სივრცეში, სადაც მოქალაქეებს, მომხმარებლებს მათ შორის ჩვენც შესაძლებლობა გვექნება რომ 13 საბაზისო პროდუქციაზე, რომელსაც მოხმარებაში საკმაოდ დიდი წილი უჭირავს ეს არის რძე, შაქარი, მაკარონი, კვერცხი, ქათმის ხორცი და ა.შ და ასევე გვაქვს კატეგორია სხვა სასურსათო პროდუქტიც შეგვედარებინა ფასები.
მაგალითად თითოეული კატეგორიის მიხედვით რომელ ქსელშია საუკეთესო ფასი და ასევე პორტალს აქვს შესაძლებლობა რომ თუ ჩვენ გვინდა რომ რაღაც კომბინაცია გავაკეთოთ რამდენიმე პროდუქტის და ვნახოთ საუკეთესო შემოთავაზება მაგალითად 5 პროდუქტზე, 7 პროდუქტზე თუ 12 პროდუქტზე რომელ ქსელში არის საუკეთესო ჯამური შემოთავაზება, გარდა თითოეული ცალკე კატეგორიისა, ასევე ჯამურადაც საუკეთესო კომბინაცია სად შეიძლება მივიღოთ.
ძალიან საინტერესო იყო ის რომ პირველივე დღეს დაახლოებით 20 000 უნიკალურ ვიზიტორს გადააჭარბა საიტზე შემსული ადამიანების რაოდენობამ და ეს ბუნებრივია ინტერესი პირველადი ძალიან მაღალი იყო.
ჩვენ ამ პორტალზე ინფორმაციას ვიღებთ უშუალოდ ქსელებისგან. ამ ეტაპზე არის დაახლოებით 12 ქსელი და კიდევ რამდენიმეს დამატებაზე მიმდინარეობს საუბარი. ანუ მასშტაბი რომ წარმოვიდგინოთ ეს 12 ქსელი და ზოგადად ორგანიზებული ბაზარი მთლიანობაში ჩვენ ბუნებრივია იცით რომ FMCG ბაზრის მონიტორინსგაც ვაკეთებთ არის მთლიანი FMCG ბაზრის დაახლოებით 65% მასშტაბი, ანუ მოცვა საკმაოდ დიდი აქვთ ამ ქსელებს და ეს წილი მზარდია ყოველწლიურად და ბუნებრივია ამ პორტალის აქტუალურობა ამ დინამიკის ფონზე კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია.
რას მოგცემს ეს? მოგვცემს იმას რომ პირველ რიგში თვითონ მომხმარებლისთვის არის ძალიან მნიშვნელოვანი იმიტომ რომ წარმოიდგინეთ რომ წინასწარ როცა არ მაქვს ინფორმაცია მაღაზიაში უნდა მივიდე და იქ ვნახო ადგილზე. თუ წინასწარ მექნება ინფორმაცია და გავაკეთებ ინფორმირებულ არჩევანს, ჩემი დროც და ფინანსებიც უფრო მეტად დაიზოგება. ეს ძალიან მარტივია.
დღეს პორტალი მობილურ მოწყობილობაშიც და ელექტრონულ სივრცეშიც ძალიან მარტივად შემიძლია შევქმნ ის კალათა რაც მე მჭირდება და წინასწარ ინფორმირებული არჩევანი მაძლევს მეტი ფინანსების დაზოგვის საშუალებას.
ძალიან კარგ ჯგუფთან გვქონდა თანამშრომლობა და გარდა იმისა, რომ თვითონ პორტალს ფორმა აქვს კარგი, უსაფრთხოების ძალიან მაღალი სტანდარტი აქვს ამ პორტალს იმიტომ რომ ჩვენ ვუფრთხილდებით იმ ინფორმაციას, რომელიც ქსელებიდან მოდის და მისი დაცულობა ძალიან მნიშვნელოვანია. ამის უკან დიდი პროცესი დგას რაც ვიზუალში ჩანს.
ინფორმირებული არჩევანი ასევე ნიშნავს იმას რომ ეს არის ზეგავლენა კონკურენციაზე იმიტომ რომ დარწმუნებული ვარ ქსელები შეეცდებიან ყოველთვის იყონ ლიდერები და და საუკეთესო შემოთავაზებები ჰქონდეთ პროდუქციაზე და ეს იგრძნობა უკვე.
როდესაც წინასწარ ინფორმირებულია მოქალაქე მის ხელშია უფრო მეტი ძალაუფლება, რასაც ჩვენ ყოველთვის ესე ვუყურებთ ის კატეგორია, რომელიც გავლენის მომხდენია მიმწოდებელზე და ხელს უწყობს კონკურენციას. ამიტომ ეს ამ კუთხით მე ვფიქრობ ძალიან მნიშვნელოვან როლს შეასრულებს მითუმეტეს ეს არის პორტალი, რომელიც პრემიერ-მინისტრის ინიციატივის ფარგლებშია შექმნილი და მის ოპერირებაზე პასუხისმგებლობა აქვს ჩვენს უწყებას და ეს იქნება ნაწილი იმ მონიტორინგისა, რომელსაც ჩვენ 2000 წლიდან ვახორციელებთ და ყოველწლიურად ანგარიშებს ვაქვეყნებთ და სექტორის ტენდენციებზე და ასევე კონკურენციის ხარისხის შეფასებაზე გვაქვს ყოველთვის ანგარიშები, მაგრამ ეს პორტალი ასევე მოგვეხმარება რომ დამატებითი ინსტრუმენტი იყოს ამ მონიტორინგის და ეს მონიტორინგის ნაწილია შეიძლება ვთქვათ.
პროცესს რომ შევხედოთ ეს არის პრაქტიკულად ყოველდღიურ რეჟიმში. ქსელების მხრიდან ჩვენ გვაქვს ინფორმაცია მათ ქსელებში არსებული საუკეთესო შემოთავაზებების შესახებ და ის დინამიურად ახლდება პორტალზე. რომ ნახოთ ყოველდღიურად პორტალი იქ არის მაგალითად გუშინ იყო 255 შემოთავაზება, მერე იყო 230 სულ დინამიურია. პირობითად აქციის ფასი იყო და დასრულდა და დამთავრდა მაგრამ ახალი დაიწყო, მერე საუკეთესო ფასი შეიცვალა და საკმაოდ დინამიური და ისეთი პროცესია, რომელიც მოქალაქეებისთვის ვფიქრობ ძალიან კარგი და საინტერესოა", - აცხადებს ირაკლი ლექვინაძე.
სხვა სიახლეები
2025 წლის დასაწყისიდან 2026 წლის ივლისის ჩათვლით სებ-ის წმინდა სავალუტო შესყიდვებმა, ჩვენი შეფასებით, დაახლოებით, 5.0 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა - TBC Capital
14.08.2026.15:50
საერთაშორისო რეზერვები ისტორიულ მაქსიმუმზეა, თუმცა იზრდება შესაბამისობის ნორმაც.
საქართველოს საერთაშორისო რეზერვებმა ივლისის ბოლოსთვის 7.5 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია, რაც ისტორიულ მონაცემთა ჭრილში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია და საერთაშორისო სავალუტო ფონდის (სსფ) რეზერვების შესაბამისობის ნორმის (ARA) 118.7%-ს შეადგენს. რეზერვების დაგროვება, სხვა ფაქტორებთან ერთად, S&P-ის მიერ 7 აგვისტოს საქართველოს სუვერენული საკრედიტო რეიტინგის პერსპექტივის სტაბილურიდან პოზიტიურამდე გადახედვის ერთ-ერთი საფუძველი იყო. სააგენტოს შეფასებით, საგარეო ბუფერების შემდგომი გაძლიერება სამომავლოდ, შესაძლოა, რეიტინგის გაზრდის ერთ-ერთი წინაპირობა გახდეს.
ამავდროულად, მთლიანი მოცულობის მიღმა რამდენიმე გარემოებაა საყურადღებო. კერძოდ: ა) სებ-ის სავალუტო შესყიდვები თავად რეზერვების ზრდას მნიშვნელოვნად აღემატება; ბ) წმინდა რეზერვები მთლიანზე უფრო სწრაფად გაუმჯობესდა; გ) პარალელურად იზრდება თავად შესაბამისობის ნორმის დონეც.
2025 წლის დასაწყისიდან 2026 წლის ივლისის ჩათვლით სებ-ის წმინდა სავალუტო შესყიდვებმა, ჩვენი შეფასებით, დაახლოებით, 5.0 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა: 2.4 მილიარდი აშშ დოლარი 2025 წელს და 2.5 მილიარდი აშშ დოლარი 2026 წლის პირველ შვიდ თვეში. მიმდინარე წელს საშუალო თვიური შესყიდვა 360 მილიონ აშშ დოლარამდე იყო, აპრილ-ივლისში კი 500 მილიონ აშშ დოლარს აჭარბებდა. შესყიდვების საერთო მოცულობასა და რეზერვების ზრდას შორის სხვაობა სხვა პარალელურ ტრანზაქციებს უკავშირდება, მათ შორის კომერციული ბანკების სარეზერვო მოთხოვნების შემცირებას, მთავრობის ოპერაციებსა და საგარეო ვალის მომსახურებას. ამდენად, ინტერვენციების მოცულობა რეზერვების ზრდაში პირდაპირ არ ითარგმნება.
მკითხველისთვის ცნობილია, რომ სავალუტო ბაზარზე ბოლო თვეებში სიჭარბე ფიქსირდება, რაც სებ-ის შესყიდვების ძირითადი მხარდამჭერი ფაქტორია. მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი, რეინვესტირებული შემოსავლების გამორიცხვით, ზედიზედ ოთხი კვარტალია, დადებითია, მიმდინარე წლის პირველი კვარტლის ჩათვლით. ჩვენი შეფასებით, ტენდენცია მეორე და მესამე კვარტლებშიც ნარჩუნდება. რეზერვების ზრდაში წვლილი ოქრომაც შეიტანა, რომლის ფასიც, აგვისტოს მდგომარეობით, 2024 წლის მარტში პირველი შესყიდვის შემდეგ, დაახლოებით, გაორმაგდა. თიბისი კაპიტალის შეფასებით, მართალია, ბოლო ერთი წლის ჭრილში ოქროს ფასის მკვეთრ ზრდაში მოკლევადიანი ფაქტორების წვლილის უგულებელყოფა არ შეიძლება, თუმცა ტენდენცია დიდწილად სტრუქტურულ ფაქტორებს უკავშირდება.
ამავდროულად, ივლისის ბოლოსთვის 5 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია წმინდა რეზერვების ჩვენმა შეფასებამ, რომელიც მთლიანი მოცულობიდან კომერციული ბანკების სავალდებულო რეზერვებს, სსფ-ის კრედიტსა და განაწილებულ ნასესხობის სპეციალურ უფლებებს (SDR) გამორიცხავს. შედეგად, წმინდა რეზერვების წილი ჯამურ მაჩვენებელში 66.6%-მდე გაიზარდა, რაც სულ მცირე 2015 წლის შემდეგ - საიდანაც მონაცემები არის ხელმისაწვდომი - ყველაზე მაღალი ნიშნულია.
რაც შეეხება სსფ-ის შესაბამისობის ნორმას, ის ეკონომიკის პოტენციურ სავალუტო საჭიროებებს აერთიანებს და მიღებულ ნიშნულს მთლიან რეზერვებს ადარებს. ეს ყველაზე გავრცელებული საერთაშორისო საზომია და ქვეყნებს შორის შედარების გაკეთების საშუალებას იძლევა. თუმცა, გასათვალისწინებელია ორი გარემოება. პირველი, შესაბამისობის ნორმა მთლიან რეზერვებს ეყრდნობა, ნაცვლად წმინდა რეზერვებისა, რომლებიც, ჩვენი შეფასებით, უკეთ ასახავს საჭიროების შემთხვევაში ხელმისაწვდომი რესურსის მოცულობას. აგრეთვე, ნორმა წლის განმავლობაში დაფიქსირებულია - ცვლილებები გადახედვის შემდეგ წინა თვეებზეც ვრცელდება - და ყოველწლიურად ხელახლა დგინდება. შედეგად, მთელი წლის ცვლილება ხშირად ერთ თვეში აისახება - მაგალითად, 2025 წლის იანვარში შესაბამისობის ნორმასთან შეფარდება 10.5 პროცენტული პუნქტით შემცირდა მაშინ, როცა თავად რეზერვები პრაქტიკულად არ შეცვლილა.
აქედან უფრო ზოგადი დაკვირვება გამომდინარეობს. შესაბამისობის ნორმა, როგორც წესი, სწორედ მაშინ იზრდება ყველაზე სწრაფად, როცა სავალუტო შემოდინებები მაღალია - ანუ მაშინ, როცა სებ ყველაზე მეტს ყიდულობს, ვინაიდან იმავე პერიოდში იზრდება დანაზოგებიც, საგარეო ვალდებულებებიც და ექსპორტიც. საპირისპირო მაგალითია ოქრო: მისმა გადაფასებამ რეზერვები გაზარდა, ნორმაზე კი გავლენა არ მოუხდენია. ამდენად, რეზერვების სწრაფი დაგროვება შესაბამისობის მაჩვენებლის ისეთივე სწრაფ გაუმჯობესებას ყოველთვის არ იწვევს.
მსგავსი სურათი იკვეთება სხვა საზომებითაც. 2026 წლის ივნისის მდგომარეობით, რეზერვები მიმდინარე იმპორტის, დაახლოებით, 4.0 თვის, ხოლო მომდევნო წლის მოსალოდნელი იმპორტის 3.7 თვის დასაფინანსებლადაა საკმარისი, რაც სტანდარტულ სამთვიან ნიშნულს აღემატება. 2022 წლის შემდეგ ყველაზე მაღალ ნიშნულზეა სსფ-ის სხვა შეფასებაც, რომელიც რეზერვებიდან მომდევნო 12 თვის მოკლევადიან ვალდებულებებს გამორიცხავს, თუმცა ეს მაჩვენებელი უფრო სამომავლო ლიკვიდობის საზომია, ვიდრე - ამჟამად ხელმისაწვდომი ბუფერის.
სამომავლო პერსპექტივის მხრივ, რეზერვების დაგროვების კუთხით ცალსახა ორიენტირი არ არსებობს. სსფ-ის შესაბამისობის ნორმის 118.7%-იანი მაჩვენებელი სტანდარტულ 100-150%-იან დიაპაზონშია და სხვა განვითარებადი ქვეყნების საშუალო/მედიანურ მაჩვენებლებთან ახლოსაა. ამასთან, სსფ-ის შეფასებით, საქართველოსთვის - ეკონომიკური თავისებურებების გათვალისწინებით - ოპტიმალურ დიაპაზონად 145-150% მიიჩნევა. აღსანიშნავია, რომ ეს ექსპერტული შეფასებაა და არა ოფიციალური რეკომენდაცია ან სებ-ის მიზნობრივი ნიშნული.
მოცემული ნიშნულის საორიენტაციოდ გამოყენების შემთხვევაში, მიმდინარე ნორმის პირობებში 150%-იანი შესაბამისობისთვის საჭირო იქნებოდა რეზერვების 9.5 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაზრდა, რაც ბოლო თვეების ტემპით, დაახლოებით, შვიდიდან ათ თვემდე პერიოდს მოითხოვს. თუმცა, როგორც ზემოთ აღინიშნა, იცვლება თავად ნორმაც. გასული წლების საშუალო ან მედიანური ზრდის ტემპის გათვალისწინებით, იმავე დაფარვისთვის საჭირო რეზერვების მოცულობა 2027 წლისთვის, შესაძლოა, დაახლოებით, 10.4-10.9 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზარდოს. აღსანიშნავია, რომ საქართველოსთვის შესაბამისობის ნორმასთან შეფარდების მაქსიმალური მაჩვენებელი 2011 წელს დაფიქსირდა, 129%-იან ნიშნულზე (სსფ-ის მეთოდოლოგიით).
მოცემული გათვლები სხვადასხვა სცენარის საორიენტაციო ანალიზს წარმოადგენს და კონკრეტულ სამიზნე თარიღად ან მოცულობად არ უნდა იყოს აღქმული. პრაქტიკაში, შესყიდვები საგარეო ბალანსსა და ბაზარზე არსებულ სავალუტო შემოდინებებთანაა თანხვედრაში. სამომავლო ტემპიც სწორედ ამ ფაქტორებზე იქნება დამოკიდებული. თიბისი კაპიტალის საბაზო სცენარით, ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტის გამწვავების მიუხედავად, სავალუტო შემოდინებების მხრივ შესამჩნევი დანაკლისი მოსალოდნელი არ არის. უახლესი მონაცემები, პირიქით, ბოლო პერიოდში შემოდინებების აჩქარებაზე მიუთითებს. ამდენად, მოსალოდნელია, რომ მოცულობითი შესყიდვები გაგრძელდება, თუმცა მათი ტემპი, სხვა ფაქტორებთან ერთად, ინფლაციისა და ლარის გაცვლითი კურსის დინამიკაზეც იქნება დამოკიდებული.