თანმიმდევრული პოლიტიკა უზრუნველყოფს ენის ფუნქციურ გაფართოებას განათლების, მეცნიერებისა და საზოგადოებრივ სივრცეებში l სტუ-ის რექტორი
„უკვე 48 წელია, რაც 14 აპრილი - დედაენის დღე - ქართული ენისადმი სახელმწიფოებრივი დამოკიდებულებისა და ეროვნული ერთიანობის სიმბოლოა. 1978 წლის მოვლენებმა ცხადყო, რომ ქართული ენა ჩვენი იდენტობის, კულტურული უწყვეტობისა და სახელმწიფოებრივი ცნობიერების ერთ-ერთი უმთავრესი საყრდენია, რომლის დაცვა, შენარჩუნება და განვითარება თითოეული ჩვენგანის ვალდებულებაა. ქართული ენა უნიკალური კულტურული მემკვიდრეობაა, რომლის სიცოცხლისუნარიანობა და პროგრესი განსაზღვრავს მის შესაძლებლობას მომდევნო საუკუნეებშიც შეინარჩუნოს ღირსეული ადგილი საერთაშორისო სივრცეში”, - ამის შესახებ საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის რექტორი, აკადემიკოსი დავით გურგენიძე აცხადებს.
ინფორმაციას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ავრცელებს.
სტუ-ის ცნობით, 1978 წლის 14 აპრილს, პირველად საბჭოთა კავშირის ისტორიაში, კომუნისტურმა რეჟიმმა უკან დაიხია, რაშიც დიდი წვლილი საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სტუდენტებსაც მიუძღვით.
რექტორის თქმით, სწორედ უნივერსიტეტებია ის სივრცე, სადაც ენა ინახება და ვითარდება, მდიდრდება და ახალ რეალობას ერგება. როგორც აკადემიკოსი დავით გურგენიძე აცხადებს, საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტს თავისი წვლილი შეაქვს ქართული ენის ციფრული კვდომის საფრთეებისგან დაცვის მიმართულებით.
„ჩვენი უნივერსიტეტის წვლილი მრავალმხრივია და ის მოიცავს ისეთ სფეროებს, როგორიცაა ტექნიკური და საინჟინრო ტერმინოლოგიის განვითარება, ქართულენოვანი სასწავლო და სამეცნიერო მასალების შექმნა, სახელმძღვანელოების თარგმნა და ადაპტაცია, ასევე ახალი თაობის მეცნიერების წახალისება, რომ ქართულ ენაზე აწარმოონ კვლევა და ინოვაციური საქმიანობა.
ამ მიმართულებით უნივერსიტეტის საგამომცემლო სახლი და აკადემიური გამოცემების სისტემა წლების განმავლობაში ქმნის ქართულენოვან სახელმძღვანელოებს, მონოგრაფიებსა და სასწავლო მასალებს, რაც ხელს უწყობს საინჟინრო-ტექნოლოგიური ლიტერატურის ქართულ ენაზე განვითარებას. ენის სიძლიერე პირდაპირ აისახება იმ სფეროთა მასშტაბსა და ხარისხზე, სადაც იგი რეალურად ფუნქციონირებს. ქართული ენის განმტკიცება მეცნიერებაში ბუნებრივად განაპირობებს მის გაძლიერებას საზოგადოებრივ ცხოვრებაში, სახელმწიფო ინსტიტუციებში და მომავალ თაობებში მისი სიცოცხლისუნარიანობის შენარჩუნებას.
საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში წარმატებით მოქმედებს საქართველოს სახელმწიფო ენების კულტურული დაცვისა და ტექნოლოგიური განვითარების კვლევითი ინსტიტუტი.
ჩვენი სამეცნიერო წრეები ღრმად აცნობიერებენ ისტორიულ პასუხისმგებლობას და ჩართულნი არიან სახელმწიფო ენების დაცვა-შენარჩუნების პროცესში, რათა აკადემიური ცოდნის, სამეცნიერო კვლევისა და ინოვაციის გზით უზრუნველყონ ბუნებრივი ენების ადგილი ციფრულ და ხელოვნური ინტელექტის სისტემებში, იმ მიზნით, რომ ქართული და აფხაზური ენები არ დარჩეს მხოლოდ წარსულ მემკვიდრეობად, არამედ გახდეს მომავლის ციფრული კულტურის ნაწილი.
ქართული ენის განვითარება შეუძლებელია სახელმწიფოს, კერძოდ მთავრობის, პრემიერ-მინისტრი ირაკლი კობახიძის და განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს, მინისტრ გივი მიქანაძის სისტემური მხარდაჭერის გარეშე, რადგან სწორედ თანმიმდევრული პოლიტიკა უზრუნველყოფს ენის ფუნქციურ გაფართოებას განათლების, მეცნიერებისა და საზოგადოებრივ სივრცეებში”, - აცხადებს დავით გურგენიძე.
ინფორმციისთვის, 14 აპრილს საქართველოში დედაენის დღე აღინიშნება. ეს დღე 1978 წლის მოვლენების აღსანიშნავად 1990 წლიდან დაწესდა. 1978 წლის 14 აპრილს თბილისში საქართველოს კომუნისტური პარტიის მიერ ქართული ენის კონსტიტუციური სტატუსის შეცვლის მცდელობის საპასუხოდ დემონსტრაციები ჩატარდა. 1978 წლის 14 აპრილს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტიდან რუსთაველის გამზირისკენ 15 000-მდე ადამიანი დაიძრა. სტუდენტებსა და ინტელიგენციის წარმომადგენლებს სხვა მოქალაქეებიც შეუერთდნენ და რუსთაველის გამზირზე თითქმის 100 000 ადამიანი შეიკრიბა. კომუნისტურმა რეჟიმმა უკან დაიხია.
სხვა სიახლეები
ბევრი ახალგაზრდა ქართველი სტუდენტი სწავლის გასაგრძელებლად ჩინეთს ირჩევს - საქართველოში ჩინეთის ელჩი
11.06.2026.11:01
საქართველო ევრაზიის რეგიონში პირველი ქვეყანაა, რომელმაც ჩინეთთან თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება გააფორმა, და ასევე „ერთი სარტყელი ერთი გზის“ ინიციატივის ერთ-ერთი პირველი პარტნიორია, - ამის შესახებ საქართველოში ჩინეთის ელჩმა, ჭოუ ციენმა საქართველოს საგარეო უწყებაში მინისტრის მოადგილესთან, ალექსანდრე ხვთისიაშვილთან ერთობლივ ბრიფინგზე განაცხადა.
,,ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკასა და საქართველოს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 34-ე წელია. სულ რამდენიმე წუთის წინ, პრეზიდენტმა სი ძინპინმა და პრეზიდენტმა მიხეილ ყაველაშვილმა ურთიერთმისალოც წერილებში ერთობლივად განაცხადეს ჩინეთ-საქართველოს ურთიერთობების ყოვლისმომცველ სტრატეგიულ პარტნიორობამდე ამაღლების შესახებ. მოხარული ვარ, რომ ამ ისტორიული მომენტის აღსანიშნავად დღეს თქვენთან ერთად ვიმყოფები. საქართველოში ჩინეთის საელჩოს სახელით, გულწრფელ მადლობას ვუხდი დღევანდელი ღონისძიების ყველა სტუმარს, ასევე საზოგადოების სხვადასხვა სფეროს წარმომადგენელ მეგობრებს, რომლებიც წლების განმავლობაში ზრუნავდნენ და მხარს უჭერდნენ ჩინეთ-საქართველოს მეგობრობას.
ოცდათოთხმეტი წლის წინ ჩინეთმა, როგორც ერთ-ერთმა პირველმა ქვეყანამ, აღიარა საქართველოს დამოუკიდებლობა და დაამყარა მასთან დიპლომატიური ურთიერთობები. გასული 34 წლის განმავლობაში ჩინეთი და საქართველო უცვლელად იცავდნენ ურთიერთპატივისცემის, თანასწორობის, ორმხრივი სარგებლისა, მომგებიანი თანამშრომლობის პრინციპებს, განუწყვეტლივ აღრმავებდნენ პოლიტიკურ ნდობას, აფართოებდნენ პრაქტიკულ თანამშრომლობას და აძლიერებდნენ ხალხთაშორის მეგობრობას.
შეიძლება ითქვას, რომ ჩინეთი და საქართველო გახდნენ კარგი მეგობრები, რომლებიც ენდობიან ერთმანეთს, და გულწრფელი პარტნიორები თანამშრომლობაში. ორივე მხარე მტკიცედ უჭერს მხარს ერთმანეთის განვითარების გზას, რომელიც საკუთარი ხალხის მიერ არის არჩეული და ეროვნულ თავისებურებებს შეესაბამება, ასევე მტკიცედ უჭერს მხარს ერთმანეთის ძირითად ინტერესებს, სუვერენიტეტს, ეროვნულ უსაფრთხოებასა და ტერიტორიულ მთლიანობას.
საქართველო ევრაზიის რეგიონში პირველი ქვეყანაა, რომელმაც ჩინეთთან თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება გააფორმა, და ასევე „ერთი სარტყელი ერთი გზის“ ინიციატივის ერთ-ერთი პირველი პარტნიორია.
2023 წელს ჩინეთმა და საქართველომ სტრატეგიული პარტნიორობის შესახებ განაცხადეს, რითაც ორმხრივი ურთიერთობები განვითარების ახალ, სწრაფ ეტაპზე გადავიდა. მაღალი დონის და პოლიტიკური ურთიერთობების კუთხით, გასული წლიდან ჩინეთს ეწვივნენ საქართველოს არაერთი მაღალი რანგის წარმომადგენელი, მათ შორის პრემიერ-მინისტრი ირაკლი კობახიძე, პარლამენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილი, ვიცე-პრემიერი და საგარეო საქმეთა მინისტრი მაკა ბოჭორიშვილი, ეკონომიკის მინისტრი მარიამ ქვრივიშვილი, განათლების მინისტრი გივი მიქანაძე და სპორტის მინისტრი შალვა გოგოლაძე. ამავდროულად, საქართველოს მრავალრიცხოვანი ჩინური დელეგაციაც ეწვია საერთო განვითარების და თანამშრომლობის საკითხების განსახილველად.
საერთაშორისო გარემოში მიმდინარე ღრმა ცვლილებების ფონზე, ჩინეთმა და საქართველომ გააძლიერეს კომუნიკაცია და კოორდინაცია, ერთობლივად დაიცვეს მრავალმხრივი თანამშრომლობის პრინციპები, ხელი შეუწყვეს ღიაობასა და საერთაშორისო თანამშრომლობას და პოზიტიური წვლილი შეიტანეს რეგიონსა და მსოფლიოში მშვიდობის, სტაბილურობისა და კეთილდღეობის განმტკიცებაში.
ეკონომიკური და სავაჭრო თანამშრომლობის მიმართულებით, მიმდინარე წლის აპრილში მხარეებმა ხელი მოაწერეს თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმების განახლების პროტოკოლს, რაც კიდევ უფრო უწყობს ხელს და ამარტივებს პირდაპირ ინვესტიციებს ჩინეთსა და საქართველოს შორის. 2025 წელს ორმა ქვეყანამ გააფორმა თანამშრომლობის არაერთი შეთანხმება ავიაციის, გარემოს დაცვის, სოფლის მეურნეობის, ხელოვნური ინტელექტისა და სხვა სფეროებში.
ჩინური კაპიტალის მქონე BASIS Bank-მა წარმატებით შეიძინა Liberty Bank-ი და საქართველოს მესამე უმსხვილეს კომერციულ ბანკად ჩამოყალიბდა. ჩვენს ქვეყნებს შორის ორმხრივი სავაჭრო ბრუნვა განაგრძობს ზრდას და გასულ წელს 2.7 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია, რაც წინა წელთან შედარებით 19.5%-იანი ზრდაა.
მაღალი ხარისხის ქართული სასოფლო-სამეურნეო და საკვები პროდუქტები, როგორიცაა ღვინო, სანელებლები და მინერალური წყალი, სულ უფრო სწრაფად იკავებს ადგილს ჩინურ ბაზარზე, ხოლო ჩინური წარმოების მრავალფეროვანი და ხარისხიანი პროდუქცია დიდ პოპულარობას სარგებლობს ქართველ მომხმარებლებში.
ხალხთაშორისი ურთიერთობების მიმართულებით, 2024 წელს ძალაში შევიდა ჩინეთ-საქართველოს უვიზო მიმოსვლის შეთანხმება, რამაც მნიშვნელოვნად გაზარდა ორ ქვეყანას შორის მოგზაურობების რაოდენობა. გასულ წელს საქართველომ 128 ათასი ტურისტი მიიღო ჩინეთიდან, რაც წინა წელთან შედარებით 44%-ით მეტია.
მიმდინარე წლის პირველ კვარტალში საქართველოში ჩამოსული ტურისტების რაოდენობამ ჩინეთიდან 20 ათასს გადააჭარბა, რაც წლიურად 48.6%-იან ზრდას ნიშნავს.
მხარეებმა ხელი მოაწერეს უმაღლესი განათლების დიპლომების ურთიერთაღიარების შეთანხმებას, ხოლო ჩინური ენა საქართველოს საჯარო განათლების სისტემაში მეორე უცხო ენად იქნა შეტანილი. ბევრი ახალგაზრდა ქართველი სტუდენტი სწავლის გასაგრძელებლად ჩინეთს ირჩევს.
პეკინის უცხო ენათა უნივერსიტეტში ამოქმედდა ჩინეთის უნივერსიტეტებში ქართული ენის პირველი სპეციალობა, რაც, დარწმუნებული ვარ, მნიშვნელოვან როლს შეასრულებს ჩვენი ქვეყნების ხალხებს შორის ურთიერთობების განმტკიცებასა და კულტურული გაცვლის შემდგომ განვითარებაში
ბოლო ორი წლის განმავლობაში საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში მეგობრებთან მქონდა შესაძლებლობა სიღრმისეული შეხვედრები და საუბრები გამემართა. ამ ურთიერთობებისას მთელი გულით შევიგრძენი ქართველი ხალხის სტუმართმოყვარეობა და კეთილგანწყობა, რამაც კიდევ უფრო დამარწმუნა, რომ ჩვენს ხალხებს შორის ურთიერთპატივისცემასა და ნდობას მყარი საზოგადოებრივი საფუძველი აქვს, ხოლო ორმხრივი ურთიერთობების მომავალი ძალიან პერსპექტიულია.
2023 წლიდან ჩინეთის სიჩუანმა დამეგობრების ურთიერთობები დაამყარა აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკასა და თბილისთან. მსგავსი ურთიერთობები ჩამოყალიბდა ასევე გუიჯოუსა და იმერეთის რეგიონს შორის, აგრეთვე გუანდუნს, ქალაქ შაოგუანსა და რუსთავს შორის, რაც კიდევ უფრო აძლიერებს ხალხთაშორის მეგობრობასა და ადგილობრივ თანამშრომლობას.
ამ განსაკუთრებულ დღეს ორი ქვეყნის ლიდერებმა ერთობლივად განაცხადეს ჩინეთ-საქართველოს ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის დაფუძნების შესახებ. ეს ჩვენი ორმხრივი ურთიერთობების ისტორიაში მნიშვნელოვანი ეტაპია და მომავლისკენ მიმართული სტრატეგიული არჩევანია.
ეს გადაწყვეტილება ნათლად ასახავს ჩვენს ქვეყნებს შორის ნდობის მაღალ დონეს, რომელიც საერთო გრძელვადიან ინტერესებს ეფუძნება, ასევე ჩვენს მტკიცე მზადყოფნას, ერთად გავიზიაროთ შესაძლებლობები, გავუმკლავდეთ გამოწვევებს და ერთობლივად ავაშენოთ უკეთესი მომავალი.
ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობა უდავოდ მოიტანს ახალ სარგებელს პოლიტიკური ნდობის კიდევ უფრო გაღრმავებისა და თანამშრომლობის გამდიდრების მიმართულებით.
ახალი ეტაპიდან გამომდინარე, მზად ვართ ქართულ მხარესთან ერთად განვაგრძოთ მაღალი დონის ურთიერთობების გაღრმავება პოლიტიკური ნდობის განსამტკიცებლად, ეკონომიკური და სავაჭრო თანამშრომლობის გაფართოება ორმხრივი სარგებლის მისაღწევად, ხალხთაშორისი კავშირების გაძლიერება ჩვენს ერებს შორის სიახლოვის გასამყარებლად და საერთაშორისო თანამშრომლობის განმტკიცება სამართლიანობისა და თანასწორობის დასაცავად.
დარწმუნებული ვარ, რომ ერთობლივი ძალისხმევით ჩინეთ-საქართველოს ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობა კიდევ უფრო განმტკიცდება და განვითარდება, მეტ სარგებელს მოუტანს ორივე ქვეყნის ხალხს და ახალ, მნიშვნელოვან წვლილს შეიტანს რეგიონული და გლობალური მშვიდობისა და განვითარების საქმეში.
დაე, ჩინეთსა და საქართველოს შორის მეგობრულმა თანამშრომლობამ ახალ სიმაღლეებს მიაღწიოს და ახალ წარმატებებს მოუტანოს ჩვენს ქვეყნებს”, - აღნიშნა საქართველოში ჩინეთის ელჩმა, ჭოუ ციენმა.