ობლიგაციების მზარდი შემოსავლიანობა განვითარებადი ქვეყნების მიერ ვალის შემცირების მიმართულებით მიღწეულ პროგრესს საფრთხეს უქმნის - კრისტალინა გეორგიევა
მზარდი სახელმწიფო ვალი და განვითარებულ ეკონომიკებში ობლიგაციების შემოსავლიანობის ზრდა საფრთხეს უქმნის განვითარებადი და დაბალშემოსავლიანი ქვეყნების მიერ საკუთარი ვალის შემცირების მიმართულებით მიღწეულ პროგრესს, - განაცხადა საერთაშორისო სავალუტო ფონდის (IMF) მმართველმა დირექტორმა კრისტალინა გეორგიევამ.
გეორგიევამ სამშაბათს, ჩრდილოეთ კაროლინაში G20-ის ფინანსთა ლიდერების შეხვედრის ფარგლებში გამართულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ ობლიგაციების შემოსავლიანობის ზრდას რამდენიმე ფაქტორი განაპირობებს: ვალის საერთო დონის მატება, ჰორმუზის სრუტის კვლავ ჩაკეტვის გამო ინფლაციური ზეწოლის შენარჩუნება და ხელოვნურ ინტელექტთან დაკავშირებული ვალის გამოშვებების შედეგად კაპიტალზე გაზრდილი კონკურენცია.
„ეს მხოლოდ დაბალშემოსავლიანი განვითარებადი ქვეყნების პრობლემა არ არის“, - განაცხადა გეორგიევამ. „განვითარებულ ეკონომიკებში ვალის მაღალი დონე, ინფლაციის მდგრად მაღალ დონესთან ერთად, შესაძლოა ყველასთვის, მათ შორის დაბალშემოსავლიანი, განვითარებადი და განვითარებადი ბაზრების მქონე ქვეყნებისთვის, ვალის მომსახურების ხარჯების ზრდის მიზეზი გახდეს“.
აშშ-ის სახელმწიფო ობლიგაციები ბოლო კვირებში გაიყიდა, რის შედეგადაც 30-წლიანი აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციების შემოსავლიანობა თითქმის ორი ათწლეულის მაქსიმუმამდე გაიზარდა.
2022 წელს IMF-ის შეფასებით, დაბალშემოსავლიანი ქვეყნების 60% ვალის კრიზისში იმყოფებოდა ან კრიზისის მაღალი რისკის წინაშე იდგა. თუმცა, გეორგიევას განცხადებით, მას შემდეგ მდგომარეობა გაუმჯობესდა, რასაც ხელი შეუწყო ფისკალური პოლიტიკის მიმართულებით გატარებულმა მნიშვნელოვანმა რეფორმებმა, საერთაშორისო ინსტიტუტებისა და ოფიციალური კრედიტორების მხარდაჭერით.
სხვა სიახლეები
მსოფლიო ბანკის მხარდაჭერით უზბეკეთი $100 მილიონიანი დაფინანსებით ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემების მოდერნიზაციასა და სამუშაო ადგილების ზრდის ხელშეწყობას გეგმავს
05.11.2026.14:00
მსოფლიო ბანკის აღმასრულებელ დირექტორთა საბჭომ დაამტკიცა 100 მილიონი აშშ დოლარის სესხი, რომელიც უზბეკეთს ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემის ეფექტიანობისა და საიმედოობის გაზრდაში დაეხმარება. პროექტის ფარგლებში მოდერნიზებული ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურის ექსპლუატაციაში შესვლიდან ხუთი წლის განმავლობაში მოსალოდნელია დაახლოებით 11 700 დამატებითი და უფრო ხარისხიანი სამუშაო ადგილის შექმნის ხელშეწყობა.
ელექტროენერგიის გამანაწილებელი სისტემების მოდერნიზაციის პროგრამა მიზნად ისახავს ელექტროქსელის შესაძლებლობების გაფართოებას, რათა მან შეძლოს განახლებადი ენერგიის უფრო დიდი მოცულობის მიღება და მისი შინამეურნეობებისა და ბიზნესისთვის მიწოდება.
მსოფლიო ბანკის ჯგუფი პროგრამას აზიის განვითარების ბანკთან (ADB) ერთად აფინანსებს, ორი ინსტიტუტის გლობალური სრული ურთიერთნდობის ჩარჩოს (Full Mutual Reliance Framework – FMRF) ფარგლებში. აღნიშნული მექანიზმი ითვალისწინებს პროგრამის მომზადებისა და ზედამხედველობის ერთიან მიდგომას, რაც მთავრობისთვის ტრანზაქციული ხარჯებისა და ადმინისტრაციული პროცედურების დუბლირების შემცირებას უზრუნველყოფს.
აზიის განვითარების ბანკმა უზბეკეთის მთავრობისთვის 200 მილიონი აშშ დოლარის სესხი 2026 წლის 30 სექტემბერს დაამტკიცა. მსოფლიო ბანკის ჯგუფის მიერ გამოყოფილ 100 მილიონ აშშ დოლართან და უზბეკეთის მთავრობის ბიუჯეტიდან გათვალისწინებულ 71 მილიონ აშშ დოლართან ერთად, პროგრამის დაფინანსების საერთო მოცულობა 371 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენს.
უზბეკეთი 2030 წლისთვის განახლებადი ენერგიის გენერაციის სიმძლავრის 25 გიგავატამდე გაზრდას გეგმავს, რაც უფრო ძლიერი და თანამედროვე ელექტროენერგეტიკული ქსელის განვითარებას მოითხოვს.
ქვეყნის ელექტროენერგიის გამანაწილებელი ქსელის მნიშვნელოვანი ნაწილი ათწლეულების წინ აშენდა, ხოლო მრავალი ქვესადგური გადატვირთულია, რაც იწვევს ელექტროენერგიის დანაკარგებსა და მიწოდების შეფერხებებს. აღნიშნული პრობლემები გავლენას ახდენს შინამეურნეობებზე, ბიზნესზე, სკოლებსა და სამედიცინო დაწესებულებებზე.
ეკონომიკის სწრაფი ზრდის ფონზე ელექტროენერგიაზე მოთხოვნის მატება ქსელის მოდერნიზაციას ქვეყნის ერთ-ერთ პრიორიტეტად აქცევს.
პროგრამას განახორციელებს სააქციო საზოგადოება „უზბეკეთის ეროვნული ელექტროქსელი“ (National Electric Grid of Uzbekistan – NEGU).
პროგრამა ითვალისწინებს ქვეყნის მასშტაბით 60 მნიშვნელოვანი ელექტროქვესადგურის მოდერნიზაციასა და ციფრულ ტრანსფორმაციას, რაც ხელს შეუწყობს ელექტროენერგიის დანაკარგების შემცირებასა და ელექტრომომარაგების საიმედოობის გაუმჯობესებას.